Huynh Đoàn Linh mục Thánh Piô X, gọi tắt là Huynh Đoàn Thánh Piô X hay SSPX tuyên bố rằng họ dự định tấn phong các giám mục mới vào ngày 1 tháng 7 ngay cả khi không có sự cho phép của Tòa Thánh, một động thái có thể dẫn đến việc tất cả các giám mục tham gia đều bị vạ tuyệt thông tự động và làm trầm trọng thêm sự chia rẽ kéo dài hàng thập niên với Rôma.

Huynh Đoàn Thánh Piô X, vốn chỉ cử hành Thánh lễ Latinh truyền thống và duy trì những khác biệt về giáo lý với một số giáo huấn và cải cách của Công đồng Vatican II, đã không tấn phong giám mục mới kể từ năm 1988 khi người sáng lập Huynh Đoàn, Đức Tổng Giám Mục Marcel Lefebvre, tấn phong bốn giám mục mà không có sự chấp thuận của Rôma. Hành động này vi phạm trực tiếp luật giáo hội và dẫn đến việc họ, cũng như Đức Tổng Giám Mục, bị vạ tuyệt thông tự động.

Mặc dù Đức Bênêđíctô XVI đã hủy bỏ các phán quyết vạ tuyệt thông năm 1988 vào năm 2009, Vatican cho biết Huynh Đoàn Thánh Piô X đang tồn tại trong tình trạng “bất thường về thể chế” hoặc “hiệp thông không hoàn hảo” với Tòa Thánh, thiếu một cấu trúc giáo luật chính thức, được công nhận. Những bất đồng về giáo lý đang diễn ra được nêu lý do tại sao chưa có một cấu trúc giáo luật ổn định nào được thiết lập.

Tổ chức Huynh Đoàn Thánh Piô X, được tường trình có hơn 700 linh mục và khoảng 600.000 tín hữu trên toàn thế giới, hôm thứ Hai cho biết Cha Davide Pagliarani, Bề trên Tổng quyền của tổ chức, đã yêu cầu được diện kiến Đức Giáo Hoàng Lêô vào tháng 8 năm ngoái để trình bày, “một cách hiếu thảo”, tình hình hiện tại của Huynh Đoàn Thánh Piô X, bao gồm cả nhu cầu về các giám mục.

Thông cáo của Huynh Đoàn tiếp tục: “Sau khi đã suy ngẫm kỹ lưỡng trong cầu nguyện, và sau khi nhận được từ Tòa Thánh trong những ngày gần đây một bức thư không hề đáp ứng yêu cầu của chúng tôi, Cha Pagliarani, phù hợp với lời khuyên đồng ý của Hội đồng,” đã quyết định tiến hành tấn phong các giám mục mới.

Huynh Đoàn Thánh Piô X hiện chỉ có hai giám mục đương nhiệm: Giám mục Bernard Fellay, 67 tuổi, cựu bề trên tổng quyền của Huynh Đoàn, và Giám mục Alfonso de Galarreta, 69 tuổi. Giám mục Richard Williamson bị trục xuất năm 2012 vì liên tục bất tuân và công khai chống đối các bề trên của Dòng và chính sách của họ đối với Rôma. Ngài qua đời năm ngoái ở tuổi 84. Giám mục Bernard Tissier de Mallerais qua đời năm 2024 ở tuổi 79. Việc tấn phong các giám mục mới sẽ bảo đảm rằng các linh mục mới có thể được thụ phong trong những năm tới khi hai giám mục còn lại sắp nghỉ hưu.

Cả Đức Bênêđíctô XVI và Đức Phanxicô đều cố gắng hợp thức hóa Huynh Đoàn Thánh Piô X một cách dần dần. Đức Giáo Hoàng Bênêđíctô 16 theo đuổi đối thoại nhưng đã bị gián đoạn vào năm 2017. Đức Giáo Hoàng Phanxicô cho phép Huynh Đoàn Thánh Piô X được giải tội và chứng hôn phối trong khi vẫn để ngỏ các vấn đề giáo lý.

Các nhà quan sát cho rằng việc tiếp tục tiến hành các lễ tấn phong mới sau khi đã tìm kiếm sự đồng thuận của Rôma nhưng không nhận được phản hồi tích cực cho thấy sự khác biệt rõ rệt về quan điểm, điều này có thể làm cứng rắn lập trường của cả hai bên và khiến cho bất kỳ giải pháp giáo luật nào trong tương lai cũng trở nên khó khăn hơn.

Họ cũng cho rằng động thái này ngầm thách thức cách Tòa Thánh giải quyết vấn đề phụng vụ, giáo lý và phong trào truyền thống trên toàn cầu, vào thời điểm mà các cuộc tranh luận về phụng vụ cổ đang diễn ra gay gắt.

“Việc vạ tuyệt thông lại được đưa vào danh sách xem xét, rõ ràng là vì nó diễn ra tự động,” Joseph Bevan, một giáo dân kỳ cựu của Huynh Đoàn Thánh Piô X và tác giả cuốn sách Traddy Daddy — Memories and Thoughts of the Father of a Catholic Family (xuất bản năm 2025) cho biết. Ông tin rằng diễn biến này là “không thể tránh khỏi”, và nói thêm rằng các cuộc thảo luận đã diễn ra từ tháng 7 năm 2025 nhưng không có tiến triển nào. “Ai có thể trách họ chứ?” ông nói với EWTN News. “Rôma đang trì hoãn và cản trở.”

Một luật gia giáo luật ở Rôma, phát biểu giấu tên với EWTN News, bày tỏ hy vọng rằng vì các lễ tấn phong vẫn chưa diễn ra, nên có thể tìm ra giải pháp trong thời gian này, và thông báo ngày hôm nay có thể thúc đẩy cả hai bên đi đến một giải pháp.

Văn phòng báo chí Tòa Thánh chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức về yêu cầu bình luận.

Trong thông điệp ngày 2 tháng 2, Cha Pagliarani nhấn mạnh rằng động cơ của Huynh Đoàn Thánh Piô X vẫn là phục vụ Giáo hội và bảo tồn truyền thống, trích dẫn suy niệm năm 2024 của ngài nhân kỷ niệm 50 năm tuyên bố của Đức Tổng Giám Mục Marcel Lefebvre về lập trường chính thức của Huynh Đoàn Thánh Piô X.

“Hội Thánh Thánh Piô X không chủ yếu tìm kiếm sự tồn tại của riêng mình,” Cha Pagliarani nói trong dịp đó. “Huynh Đoàn tìm kiếm lợi ích của Giáo Hội Hoàn Vũ và vì lý do này, là một công việc của Giáo Hội, đáp ứng nhu cầu của một thời đại bi thảm chưa từng có… Không hề có tinh thần nổi loạn, cay đắng hay oán giận, chúng tôi theo đuổi công việc đào tạo linh mục, được hướng dẫn bởi Giáo huấn vĩnh cửu của Giáo Hội.”

Thông cáo kết luận rằng sẽ có thêm giải thích về tình hình hiện tại và quyết định ngày hôm nay trong những ngày tới.

Source:National Catholic Register