Alberto Pizzoli


Cerith Gardiner, trong bản tin ngày 26/07/2026 của Aleteia, cho hay: Thông điệp của Đức Giáo Hoàng Leo, nhân ngày Ông bà, đưa ra năm cách nhìn mới mẻ về tuổi già — không phải như một kết thúc, mà như một mùa vẫn tràn đầy hy vọng.

Việc già đi không phải lúc nào cũng dễ nói đến. Chúng ta tổ chức sinh nhật, nói đùa về việc già đi, chúc mừng những người nghỉ hưu và rồi, gần như không nhận ra, chúng ta bắt đầu coi cuộc sống giai đoạn sau như một kết thúc dài chứ không phải là một chương vẫn đang được viết.

Thông điệp của Đức Giáo Hoàng Leo nhân Ngày Thế giới dành cho Ông Bà và Người Cao Tuổi năm nay nhẹ nhàng thách thức ý tưởng đó. Vâng, ngài khuyến khích những người trẻ tuổi “khôi phục lại phong tục tốt đẹp là thăm viếng ông bà, những người lớn tuổi trong gia đình và cả những người không có ai đến thăm.” Nhưng sau đó, ngài làm một điều khác thường hơn nhiều. Ngài ngừng nói về người lớn tuổi và bắt đầu nói chuyện trực tiếp với họ.

Thông điệp của ngài tràn đầy hy vọng, không phải vì ngài phớt lờ thực tế của tuổi già, mà vì ngài không để cho những thực tế đó có tiếng nói cuối cùng. Và đây là năm lời nhắc nhở thiết yếu của ngài:

1. Ông bà không bị lãng quên

Một trong những nỗi sợ hãi thầm kín của tuổi già là cảm giác trở nên ít được chú ý hơn. Con cái lớn lên, sự nghiệp kết thúc, các mối quan hệ xã hội thu hẹp lại, và đôi khi dường như thế giới vẫn tiếp diễn mà không có ông bà.

Đức Giáo Hoàng Leo không giả vờ cho rằng nỗi sợ hãi đó không hiện hữu. Trên thực tế, ngài đã gọi tên nó; ngài viết rằng “cảm giác đau đớn khi bị lãng quên, thật không may, là điều mà nhiều người cùng chia sẻ, và trong số đó có khá nhiều người cao tuổi.”

Sau đó, ngài đáp lại bằng lời hứa của chính Chúa:

“Ta sẽ không bao giờ quên các con.”

Những chữ đó trở thành nhịp đập của toàn bộ thông điệp.

2. Ông bà không phải chỉ là tuổi tác của ông bà

Một trong những đoạn văn mạnh mẽ nhất trong bức thư cũng là một trong những đoạn văn buồn nhất. Đức Giáo Hoàng Leo nói về những cuộc đời “dường như bị che phủ bởi một tấm màn làm mờ đi những đường nét trên khuôn mặt và nhấn chìm họ trong sự lãng quên.” Ngài cảnh báo rằng “sự độc đáo của mỗi người có nguy cơ bị thu hẹp lại thành một con số giường bệnh hoặc một căn bệnh.”

Bất cứ ai đã chứng kiến người thân yêu của mình già đi đều sẽ nhận ra mối nguy hiểm này. Tuổi tác, bệnh tật hoặc sự yếu đuối có thể bắt đầu che khuất chính con người đó. Đức Giáo Hoàng lặng lẽ phản đối cách nhìn nhận đó. Trên hết, người già vẫn là con cái của Thiên Chúa.

3. Không bao giờ là quá muộn để bắt đầu một cuộc sống mới

Chúng ta thường liên tưởng những khởi đầu mới với tuổi trẻ: Công việc đầu tiên, ngôi nhà đầu tiên, đứa con đầu lòng. Đức Giáo Hoàng Leo nói rằng đức tin không nhất thiết phải tuân theo mốc thời gian đó.

Ngài nhận thấy rằng nhiều người đạt đến tuổi già “mà không có một trải nghiệm đức tin đích thực,” trước khi nói thêm rằng cuộc sống giai đoạn sau “có thể trở thành thời điểm thích hợp để bắt đầu hoặc tiếp tục một đời sống tâm linh.”

Đó là một suy nghĩ đầy hy vọng. Chúng ta dành phần lớn cuộc đời để tin rằng một số cơ hội đã trôi qua. Đức Giáo Hoàng Leo nhắc nhở chúng ta rằng lời mời gọi của Chúa không có hạn sử dụng, và cánh cửa của Người không bao giờ đóng kín.

4. Đừng sợ sự yếu đuối

Cuộc sống hiện đại dành rất nhiều năng lực để che giấu sự yếu đuối. Chúng ta tôn vinh sự độc lập, năng suất và sự bận rộn. Tuổi già thường nhắc nhở chúng ta rằng không có điều nào trong số đó kéo dài mãi mãi. Mặc dù Đức Giáo Hoàng Leo không đưa ra những câu trả lời dễ dàng, nhưng ngài đưa ra những lời trấn an:

"Đừng sợ sự yếu đuối!"

Suy gẫm về cuộc trò chuyện của Chúa Giêsu với Nicôđêmô, ngài thậm chí còn nói về việc được "tái sinh" khi về già. Đó là một lời nhắc nhở tuyệt vời rằng sự phát triển tâm linh không chỉ dành cho người trẻ.

5. Những lời cầu nguyện của ông bà vẫn rất quan trọng... rất nhiều!

Thông điệp của Đức Giáo Hoàng kết thúc theo một cách mà nhiều độc giả có thể không ngờ tới. Nhìn vào một thế giới bị tàn phá bởi chiến tranh và bất ổn, Đức Giáo Hoàng Leo không chỉ đơn giản yêu cầu người lớn tuổi kiên trì. Ngài yêu cầu họ cùng ngài cầu nguyện tha thiết cho hòa bình, trước khi cảm ơn họ về những lời cầu nguyện mà họ đã dâng lên, đặc biệt là qua Kinh Mân Côi.

Đây là một kết luận thích hợp bởi vì nó để lại cho người lớn tuổi điều quý giá hơn nhiều so với sự thiện cảm. Nó để lại cho họ mục đích sống.

Đọc từ đầu đến cuối, thông điệp của Giáo hoàng Leo đã lặng lẽ đảo ngược nhiều giả định của chúng ta về tuổi già. Thay vì mô tả tuổi già như một sự rút lui chậm rãi khỏi cuộc sống, ngài trình bày nó như một thời điểm mà lời hứa của Chúa vẫn còn đó, đức tin vẫn có thể phát triển, và mỗi người vẫn được biết đến, được yêu thương và không bao giờ bị lãng quên.