Kết án một người Công Giáo 78 tuổi yếu ớt 20 năm tù không phải là hành động công lý. Đó là một bản án tử hình được tính toán nhằm khủng bố Hồng Kông và đè bẹp sự kháng cự của Kitô giáo.
Steven Mosher, trong bản tin Thứ Ba, ngày 10 tháng 2 năm 2026 của LifeSiteNews, nhận định rằng đối với người Công Giáo Trung Quốc, chế độ cộng sản thường nhuốm màu máu của các vị tử đạo. Giờ đây, khi kết án doanh nhân Hồng Kông và người trở lại Công Giáo Jimmy Lai 20 năm tù với những tội danh bịa đặt, những người cộng sản đã tạo ra thêm một tội danh nữa.
Đừng nhầm lẫn: kết án một người đàn ông 78 tuổi sức khỏe yếu kém hai thập niên sau song sắt là một bản án tử hình. Bạn biết điều đó, tôi biết điều đó, và ba tay sai mặc áo choàng đen đã tuyên án tại phiên tòa ở Hồng Kông hôm qua – một bản án chắc chắn được dàn dựng bởi những ông chủ của họ ở Bắc Kinh – cũng biết điều đó.
Chúng ta không cần lãng phí nhiều thời gian vào những cáo buộc rõ ràng là bịa đặt dẫn đến bản án này. Lai, một nhà báo, bị kết tội “thông đồng với thế lực nước ngoài” vì đã nói chuyện với người dân bên ngoài Hồng Kông về sự xói mòn tự do dưới sự cai trị ngày càng hà khắc của Trung Quốc Cộng sản. Ông cũng ủng hộ các cuộc tuần hành hòa bình ủng hộ quyền tự trị mà Hồng Kông đã được hứa hẹn. Giờ bạn có thể nghĩ rằng nói chuyện với mọi người là công việc của một nhà báo, và biểu tình hòa bình là một quyền con người, nhưng vì điều này ông lại bị buộc tội “kích động nổi loạn”.
Con trai của Jimmy Lai, Sebastien, nói rằng bản án đối với cha mình “biểu thị sự phá hủy hoàn toàn hệ thống pháp luật Hồng Kông và sự kết thúc của công lý”.
Đúng là như thế và còn hơn thế nữa. “Phiên tòa” của Jimmy Lai là một màn kịch công khai do nhà nước toàn trị hiện đang cai trị Trung Quốc dàn dựng nhằm kiểm soát dư luận, đe dọa và đàn áp bất đồng chính kiến tại thành phố Hồng Kông từng hùng mạnh.
Đây là bằng chứng tích cực cho thấy điều mà Giáo lý Công Giáo gọi là “bệnh dịch của các quốc gia toàn trị” giờ đây đã lây nhiễm nghiêm trọng vào thuộc địa một thời của Anh. Giống như chính Trung Quốc, chính quyền Hồng Kông hiện nay “thường xuyên xuyên tạc sự thật, kiểm soát dư luận thông qua truyền thông, thao túng bị cáo và nhân chứng tại các phiên tòa công khai, và tưởng tượng rằng họ củng cố chế độ chuyên chế của mình bằng cách bóp nghẹt và đàn áp mọi thứ mà họ coi là ‘tội phạm tư tưởng’”. (Đoạn 2499)
Mọi người ở Hồng Kông đều hiểu rằng chính quyền do Bắc Kinh kiểm soát đã áp đặt một bản án tử hình trên thực tế đối với Jimmy Lai. Tất nhiên không phải bằng cách hành quyết ngay lập tức, mà bằng cách giam giữ lâu dài và khắc nghiệt. Họ có ý định “giết mà không đổ máu” – một câu tục ngữ Trung Quốc có nghĩa là cố tình giam cầm ai đó trong một thời gian dài và trong điều kiện khắc nghiệt đến mức họ không thể sống sót.
Ai cũng hiểu rằng họ hoàn toàn có thể chịu chung số phận nếu công khai chỉ trích chế độ. Bằng cách kết án Jimmy Lai một cái chết từ từ, những người cộng sản, như một câu tục ngữ Trung Quốc khác nói, đã “giết một người để khủng bố trăm người”.
Từ thời kỳ bách hại của La Mã, người Công Giáo đã hiểu sự tử đạo không chỉ đơn thuần là đổ máu.
Trong khi nhiều linh mục và giáo dân Trung Quốc bị hành quyết ngay lập tức vì từ chối cúi đầu trước “thần” cộng sản, thì nhiều vị tử đạo khác đã được sinh ra trong các trại giam Gulag của Trung Quốc. Họ chết vì bị giam cầm kéo dài trong điều kiện khắc nghiệt, từ tra tấn và lao động cưỡng bức, đến đói khát và bỏ bê y tế. Và cái chết của họ được công nhận rộng rãi như một hình thức tử đạo đỏ.
Mặc dù Lai không bị tra tấn hay lao động cưỡng bức, nhưng ông đã bị giam giữ biệt lập gần 5 năm, điều này tự nó đã được coi là hình phạt tàn bạo và bất thường, nhằm mục đích bẻ gãy ý chí kháng cự của ông. (Điều đó đã thất bại.)
Lai cũng đang phải chịu đựng sự bỏ bê về y tế. Ông bị tiểu đường và gần đây bị rối loạn nhịp tim, cả hai tình trạng này đều không được điều trị đầy đủ trong thời gian giam giữ và có thể đẩy nhanh cái chết của ông.
Và giờ đây ông phải đối diện với hai thập niên nữa chịu đựng sự đối xử khắc nghiệt như vậy.
Không còn nghi ngờ gì nữa, ông sẽ không ở trong tù ngày hôm nay nếu không nhờ đức tin Công Giáo và niềm đam mê tìm kiếm sự thật, hai điều gắn bó chặt chẽ với nhau. Các bài báo của ông chỉ trích Đảng Cộng sản Trung Quốc vô thần và các nhà lãnh đạo của nó từ nhiều thập niên trước đã khiến ông trở thành mục tiêu.
Và lòng can đảm để đối đầu với cỗ máy giết người lớn nhất hành tinh – Đảng Cộng sản Trung Quốc – đến trực tiếp từ đức tin Công Giáo của ông.
Sở dĩ ông quan tâm đến Công Giáo ban đầu được khơi dậy bởi đức tin của vợ ông, một người Công Giáo sùng đạo, và bởi đức tin của những người Công Giáo mà ông gặp trong quá trình hoạt động ủng hộ dân chủ bắt đầu từ những năm 1990, chẳng hạn như Hồng Y Joseph Zen, khi đó là tổng giám mục Hồng Kông, và Martin Lee.
Và thế là vào năm 1997, chỉ vài ngày sau khi cộng sản nắm quyền kiểm soát Hồng Kông, ông đã gia nhập Giáo hội, được rửa tội và thêm sức bởi vị Hồng Y vĩ đại của Trung Quốc. Như vợ ông đã nhận xét vào thời điểm đó, “Ông ấy biết rằng một cuộc chiến sắp tới và ông ấy sẽ cần sự giúp đỡ của Chúa trong cuộc chiến này.”
Lai tiếp tục cuộc đấu tranh cho tự do trong 23 năm tiếp theo, trong những hoàn cảnh ngày càng khó khăn. Trong khi hàng trăm nghìn người chạy trốn khỏi Hồng Kông đến những nơi an toàn hơn ở Mỹ, Canada và Úc, ông vẫn ở lại, chiến đấu và cầu nguyện.
Kể từ khi bị bắt vào năm 2020, Lai đã dành thời gian bị giam giữ để kết hợp nỗi đau khổ của chính mình với nỗi đau khổ của Chúa Kitô, suy gẫm về Cuộc Khổ nạn, sự đóng đinh và sự nhập thể của Người. Ông cũng đã tạo ra một số lượng lớn các bức phác thảo tôn giáo dựa trên những chủ đề này, sử dụng những vật liệu vẽ duy nhất mà ông được phép sử dụng: bút chì màu và giấy vở kẻ dòng.
Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là một bức tranh lớn mô tả Chúa Kitô trên thập tự giá, với máu chảy ra từ các vết thương, ánh mắt đau đớn nhìn thẳng vào người xem. Bản thân cây Thánh Giá được bao quanh bởi tám bông hoa màu cam, tượng trưng cho sự sống mới sau sự đau khổ và cái chết của Chúa Kitô. Nó đã được lén đưa ra khỏi nhà tù và hiện đang được trưng bày tại Đại học Công Giáo Hoa Kỳ.
Chính quyền cộng sản được cho là đã vô cùng tức giận trước “sức mạnh” của nghệ thuật ông. Từ đó, họ đã đảm bảo rằng không có thêm bản phác thảo nào được lén đưa ra ngoài.
Tất nhiên, “sức mạnh” thực sự của nghệ thuật Lai nằm ở chỗ nó miêu tả sự hy sinh của Chúa Kitô trên Thánh Giá. Đảng Cộng sản Trung Quốc luôn coi Kitô giáo, đặc biệt là Công Giáo, là mối đe dọa và tìm cách bịt miệng những người theo đạo.
Như nghệ thuật của ông cho thấy, Lai coi việc bị giam cầm của mình như một cây thánh giá kéo dài mà ông đang gánh chịu vì Chúa Kitô.
Những người đã giam cầm ông cũng hành động, ít nhất là một phần, vì lòng thù hận đối với đức tin. Xét cho cùng, đó là bản chất của chủ nghĩa cộng sản. Nó là một kẻ thù tàn nhẫn và không khoan nhượng của Chúa và tôn giáo. Những người chết trong tù, bị bức hại vì đức tin của họ, được tôn vinh như những vị tử đạo.
Trong khi đó, tôi rất vui mừng khi thấy rằng vào tháng Mười, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã đích thân chào hỏi vợ và con gái của ông Lai sau buổi tiếp kiến chung tại Quảng trường Thánh Phêrô. Tôi cầu nguyện để Đức Giáo Hoàng lên tiếng mạnh mẽ chống lại bản án bất công không chỉ đối với người Công Giáo anh em của chúng ta, Jimmy Lai, mà còn đối với tất cả các Kitô hữu ở Trung Quốc.
Tôi tin rằng Jimmy Lai đang từng ngày dâng hiến cuộc đời mình cho đức tin.
Cho đến nay, đức tin đó vẫn vững mạnh. Ông đã cầu xin sự giúp đỡ của Chúa trong cuộc chiến này khi ông gia nhập Giáo hội, và lời cầu nguyện đó đã được đáp lại.
Khi ba tên tay sai cộng sản hỏi ông tại phiên tòa rằng ông có điều gì để nói cho bản thân mình không, ông trả lời: “(Cuối cùng) sự thật sẽ được phơi bày trong vương quốc thiên đàng, trong vương quốc của Đức Chúa Trời, và điều đó là đủ đối với tôi.”
Hãy cầu nguyện cho Jimmy Lai, xin Chúa Thánh Thần an ủi ông trong những năm tháng dài bị giam cầm tàn khốc sắp tới.
___________________________________
(*) Steven W. Mosher là Chủ tịch Viện Nghiên cứu Dân số và là tác giả của cuốn sách "Giáo hội Hầm trú" (sắp xuất bản, Nhà xuất bản Sophia Institute Press).